Gevaarlijke stoffen

Als werkgever ben je verantwoordelijk voor de veiligheid van je medewerkers, ook als het gaat om gevaarlijke stoffen. En dat geldt niet alleen voor de zware industrie. Van een schildersbedrijf met verfproducten tot een schoonmaakbedrijf met reinigingsmiddelen: zodra je medewerkers werken met stoffen die een risico vormen voor de gezondheid of veiligheid, gelden er verplichtingen. Maar welke precies, en hoe pak je dit als werkgever goed aan? Bij ESVSHOP zetten we het voor je op een rij.

Wat zijn gevaarlijke stoffen?

Gevaarlijke stoffen zijn stoffen die een risico vormen voor de gezondheid, de veiligheid of het milieu. Denk aan brandbare vloeistoffen zoals aceton of terpentine, bijtende stoffen zoals zuren en logen, giftige stoffen, oxiderende stoffen en gassen onder druk. Ze komen voor in vrijwel elke sector: de bouw, industrie, landbouw, horeca en gezondheidszorg. De gevaren van een stof worden aangegeven via het GHS-systeem, het internationaal erkende classificatiesysteem voor gevaarlijke chemicaliën. De bijbehorende symbolen zijn herkenbaar aan het rode ruitvormige kader en zijn verplicht op de verpakking van elke gevaarlijke stof. Op elke verpakking vind je daarnaast H-zinnen en P-zinnen die de gevaren en veiligheidsmaatregelen beschrijven. Weet je niet wat deze codes betekenen? Lees dan eerst onze blogs over H-zinnen en P-zinnen voordat je verder gaat met de opslag of het gebruik van de stof.

Wat zijn jouw verplichtingen als werkgever?

De belangrijkste wetgeving rondom gevaarlijke stoffen op de werkvloer is vastgelegd in de Arbowet en het Arbobesluit. Als werkgever ben je verplicht om de risico's van gevaarlijke stoffen in kaart te brengen en vast te leggen in de RI&E (Risico-Inventarisatie en Evaluatie). Dit is niet vrijblijvend: de Nederlandse Arbeidsinspectie controleert hier actief op en kan bij overtredingen boetes opleggen.

Naast de RI&E ben je als werkgever verplicht om medewerkers te informeren over de gevaren van de stoffen waarmee ze werken, hoe ze deze veilig kunnen hanteren en wat ze moeten doen bij een incident. Dit doe je aan de hand van de veiligheidsinformatiebladen (VIB of SDS) die leveranciers verplicht moeten meesturen bij gevaarlijke stoffen. Zorg dat deze bladen altijd beschikbaar zijn op de werkplek.

Hoe zorg je voor een veilige opslag?

Gevaarlijke stoffen mogen niet zomaar ergens worden neergezet. Ze moeten worden opgeslagen in een geschikte, goed geventileerde ruimte die bestand is tegen de eigenschappen van de stof. Brandbare vloeistoffen horen thuis in een brandveilige opslagkast of opslagruimte. Bijtende stoffen bewaar je in chemisch bestendige verpakkingen. Menging van onverenigbare stoffen, zoals zuren en basen, moet altijd worden voorkomen.

Voor grotere hoeveelheden of specifieke stoffen gelden de PGS-richtlijnen (Publicatiereeks Gevaarlijke Stoffen). Deze schrijven per stofcategorie voor hoe de opslag moet worden ingericht. Zo mag je zonder speciale vergunning doorgaans tot 25 liter brandbare vloeistoffen opslaan buiten een gecertificeerde opslagkast. Daarboven ben je verplicht gebruik te maken van een goedgekeurde brandveilige opslagkast of aparte opslagruimte.

Hoe zorg je voor een veilige opslag?

Goede signalering is niet alleen een wettelijke verplichting, het is ook de eerste verdedigingslinie bij een calamiteit. Iedereen die een opslagruimte betreedt of er langs loopt, moet direct kunnen zien met welke gevaren hij of zij te maken heeft.

Op de toegangsdeur van een opslagruimte voor gevaarlijke stoffen plaats je een opslag gevaarlijke stoffen bord of een opslag gevaarlijke stoffen bord met alarmnummer. Dit laatste bord is extra praktisch omdat het noodnummer 112 er direct op staat, zodat bij een calamiteit geen kostbare tijd verloren gaat.

Op de verpakkingen en opslagplaatsen zelf gebruik je GHS stickers om aan te geven met welk type gevaar men te maken heeft. Aanvullend markeer je kasten en stellingen met opslag chemische stoffen stickers zodat iedereen in één oogopslag weet wat er is opgeslagen.

Welke persoonlijke beschermingsmiddelen zijn verplicht?

Als werkgever ben je verplicht om de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen beschikbaar te stellen aan medewerkers die werken met gevaarlijke stoffen. Welke PBM's dat zijn, hangt af van de stof en de blootstellingsroute. Denk aan werkhandschoenen die bestand zijn tegen de betreffende chemicaliën, veiligheidsbrillen ter bescherming van de ogen en adembescherming als er dampen of stofdeeltjes vrijkomen. Het veiligheidsinformatieblad van de stof geeft aan welke PBM's minimaal vereist zijn.

Wat moet je nog meer regelen?

Naast signalering en PBM's zijn er een paar praktische zaken die je als werkgever goed moet regelen. Zorg dat de locatie van de opslagruimte is vastgelegd in het bedrijfsnoodplan en dat je BHV'ers weten welke stoffen er zijn opgeslagen en hoe daarmee om te gaan bij een incident. Controleer regelmatig of verpakkingen nog intact zijn en of houdbaarheidsdatums niet zijn verstreken. En zorg dat medewerkers weten waar de veiligheidsinformatiebladen te vinden zijn, ook in een noodsituatie.

Bij ESVSHOP vind je alles voor een veilige en correct gesignaleerde opslagruimte voor gevaarlijke stoffen. Van GHS stickers en gevaarlijke stoffen stickers tot opslag gevaarlijke stoffen borden en persoonlijke beschermingsmiddelen.