Als werkgever ben je verantwoordelijk voor een veilige werkomgeving. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar als het gaat om geluid zijn de verplichtingen concreter dan veel mensen denken. De wet schrijft precies voor wat je moet doen, wanneer je het moet doen en wat de gevolgen zijn als je het niet doet. Bij ESVSHOP zetten we de verplichtingen voor je op een rij.

Wat zegt de Arbowet over geluid?

De regels rondom geluidsblootstelling op de werkvloer zijn vastgelegd in het Arbobesluit, gebaseerd op de Europese richtlijn 2003/10/EG. Als werkgever heb je te maken met twee concrete grenswaarden.

Vanaf 80 dB(A) ben je verplicht om gehoorbescherming beschikbaar te stellen, medewerkers te informeren over de risico's en de geluidsniveaus te meten en vast te leggen. Het dragen is op dit niveau nog niet verplicht, maar de middelen moeten wel aanwezig zijn en medewerkers moeten weten hoe ze deze gebruiken.

Vanaf 85 dB(A) is het dragen van gehoorbescherming wettelijk verplicht. Je moet er als werkgever actief op toezien dat medewerkers de bescherming ook daadwerkelijk dragen. Bovendien ben je verplicht om technische of organisatorische maatregelen te nemen om de geluidsbelasting structureel te verlagen, waar dat mogelijk is. Denk aan het plaatsen van geluidsschermen, het aanpassen van werkroosters of het vervangen van lawaaiige machines.

Naast deze twee grenswaarden geldt er ook een absolute grens van 87 dB(A). Dit is de maximale blootstelling die een medewerker mag ondervinden, zelfs met gehoorbescherming op. Wordt deze waarde overschreden, dan ben je verplicht direct in te grijpen.

Hoe weet je of het geluidsniveau (te) hoog is?

Een eerste indicatie: als twee medewerkers op één meter afstand van elkaar niet normaal kunnen praten zonder stemverheffing, is het geluidsniveau waarschijnlijk hoger dan 80 dB. Voor een officiële beoordeling ben je als werkgever verplicht een geluidsrisicobeoordeling uit te voeren als onderdeel van de RI&E (Risico-Inventarisatie en Evaluatie). Dit kan worden uitgevoerd door een arbodienst of gecertificeerd veiligheidskundige.

Sectoren waar gehoorbescherming vrijwel altijd verplicht is, zijn de bouw, metaalindustrie, houtbewerking, landbouw, evenementenbranche en de transport- en logistieke sector. Maar ook in schijnbaar rustigere omgevingen zoals een drukke keuken of een callcenter kunnen geluidsniveaus hoger uitvallen dan verwacht.

Wat moet je vastleggen en documenteren?

Een onderschat onderdeel van de verplichting is de documentatieplicht. Als werkgever ben je verplicht om de resultaten van geluidsmetingen, de genomen maatregelen en de beschikbaar gestelde persoonlijke beschermingsmiddelen vast te leggen in de RI&E. Dit document moet actueel worden gehouden en beschikbaar zijn bij een inspectie van de Nederlandse Arbeidsinspectie.

Werk je met medewerkers die regelmatig worden blootgesteld aan geluidsniveaus boven de 80 dB, dan ben je ook verplicht om periodiek gezondheidskundig onderzoek aan te bieden. Dit wordt ook wel PAGO of PMO genoemd en heeft als doel vroegtijdig gehoorschade op te sporen.

Wat zijn de gevolgen als je de regels niet naleeft?

De Nederlandse Arbeidsinspectie voert actief inspecties uit op naleving van de geluidsregels. Bij overtredingen kan een werkgever een waarschuwing, een eis tot naleving of een boete krijgen. In ernstige gevallen kan de inspectie een werkstop opleggen. Daarnaast loop je als werkgever het risico op aansprakelijkheid als een medewerker aantoonbaar gehoorschade heeft opgelopen door werkomstandigheden waarbij je de verplichtingen niet hebt nageleefd. Gehoorschade is onomkeerbaar en dat maakt de juridische en menselijke consequenties extra groot.

Hoe zet je een gehoorbeschermingsbeleid op?

Een goed gehoorbeschermingsbeleid bestaat uit meer dan alleen het aanschaffen van oordoppen. Het begint bij het in kaart brengen van de risico's via de RI&E, gevolgd door het nemen van technische maatregelen waar mogelijk. Daarna stel je de juiste persoonlijke beschermingsmiddelen beschikbaar, zorg je voor duidelijke signalering met gehoorbescherming verplicht borden en stickers bij gevarenzones, en train je medewerkers in correct gebruik. Tot slot leg je alles vast en controleer je periodiek of het beleid nog actueel is.

Bij ESVSHOP vind je het volledige assortiment gehoorbescherming, van wegwerp oordoppen tot oorkappen met helmbevestiging, en de bijpassende signalering om je werkvloer correct te markeren.